De Samenwerkberg
In mijn inspiratiesessies en trainingen voor teams, leiders en ketensamenwerkingen maak ik vaak gebruik van de Samenwerkberg. Mijn eigen methodiek gebaseerd op het gedachtegoed van Patrick Lencioni, maar dan benaderd vanuit succesfactoren in plaats van frustraties. Waar Lencioni vooral beschrijft wat samenwerking belemmert, richt de Samenwerkberg zich juist op wat samenwerking sterker maakt. Deze methodiek laat zien dat sterke samenwerking niet begint bij resultaten of afspraken, maar bij de basis: vertrouwen.
De vijf lagen van de Samenwerkberg
1. Vertrouwen
De basis van iedere samenwerking.
Durven uitspreken wat je denkt. Fouten mogen maken. Kwetsbaar kunnen zijn. Zonder vertrouwen ontstaat wantrouwen en gedoe in de onderstroom.
2. Verschillen
Geen enkele samenwerking bestaat uit dezelfde persoonlijkheden of voorkeuren. Juist verschillen zorgen voor aanvulling, creativiteit en beweging, mits mensen elkaar leren begrijpen in plaats van beoordelen.
3. Heldere afspraken (commitment)
Wanneer vertrouwen en ruimte voor verschillen aanwezig zijn, ontstaat betrokkenheid. Mensen commiteren zich makkelijker aan gezamenlijke afspraken en beslissingen.
4. Effectieve communicatie
Goede samenwerking vraagt om open, eerlijke en duidelijke communicatie. Het gaat om praten mét elkaar in plaats van óver elkaar.
5. Teambelang boven persoonlijk belang (verbinding)
De top van de berg. Hier ontstaat samenwerking waarin mensen bijdragen aan het grotere geheel, in plaats van alleen vanuit hun eigen rol of belang te handelen.
Verschillen maken samenwerking sterker
Ik word eigenlijk altijd enthousiast van veel verschillen in een team. Want in teams waar veel verschillen zichtbaar zijn, zit vaak enorme potentie. Verschillen tussen type mensen, in energie, omgaan met informatie, communicatie of behoefte aan structuur kunnen (mits je er goed mee omgaat) zorgen voor dynamiek, aanvulling en groei.
Wanneer mensen te veel op elkaar lijken, bestaat het risico dat bepaalde perspectieven, kwaliteiten of fases worden overgeslagen. Diversiteit in persoonlijkheden en kwaliteiten maakt samenwerking completer en sterker.
Je moet dan wel durven kijken naar wat er ónder de oppervlakte gebeurt.
- Welke verschillen zijn er?
- Wat roepen ze op?
- En hoe beïnvloeden ze de samenwerking?
Wanneer men in een samenwerking verschillen leert begrijpen én waarderen, ontstaat er vaak meer vertrouwen, betere communicatie en meer beweging. En daarmee zet je een belangrijke stap in de samenwerking.
De wisselwerking tussen leiderschap en samenwerking
Leiderschapsontwikkeling en samenwerking zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Wanneer een leider groeit in zelfinzicht, communicatie en situationeel leiderschap, heeft dat direct invloed op de samenwerking. Sterke leiders begrijpen de dynamiek tussen mensen. Ze herkennen patronen, weten wanneer ze moeten sturen, coachen of ruimte geven en creëren veiligheid om het echte gesprek te voeren. En leiders spelen een belangrijke rol in het zichtbaar maken van wat er onder de oppervlakte gebeurt.
De zachte kant die keihard werkt
Samenwerking draait uiteindelijk niet alleen om processen of structuren, maar vooral om mensen. Om vertrouwen, verschillen, communicatie, heldere afspraken en gezamenlijke doelen. Door aandacht te geven aan wat er ónder de oppervlakte speelt, ontstaat vaak meer beweging, meer werkplezier en betere resultaten.
Wil jij eens sparren over samenwerking binnen jouw team, afdeling of keten? Ik denk graag met je mee!
