Ja, dat klopt, de intentie is goed. Maar toch is dit vaak waar het schuurt. Want als we iets verder kijken, gebeurt er meestal iets anders. De manager is druk met gesprekken maar mist wat er echt speelt in het team. Er wordt wel veel besproken maar er verandert weinig. Er is betrokkenheid maar ook frustratie. Want de manager voelt dat het onder de oppervlakte blijft rommelen.
Observeren in plaats van luisteren
Ik refereer dan graag naar wat bestsellerauteur en leiderschapstrainer Bas Kodden hierover zegt: “luisteren is zilver, observeren is goud”. Luisteren is waardevol, maar we overschatten het. Observeren, zien en voelen wat er echt gebeurt, is misschien wel veel belangrijker. En dat is wat ik hier ook zie: In die bila’s hoor je verhalen. Hoe het gaat. Waar iemand tegenaan loopt. Wat er speelt. Maar gedrag vertelt vaak een ander verhaal. Dat zie je in overleggen, in hoe mensen reageren op elkaar. Wie neemt het woord? Wie is stil? Is er energie, irritatie of terugtrekgedrag? En dat zie je niet in een bila.
Sterker nog: veel bila’s houden iets in stand. Ze trekken dingen uit het team en maken het individueel. Bila’s nodigen uit om over anderen te praten. En ze bevestigen onbedoeld dat jij als manager degene bent die het moet oplossen.
Wat we dan samen gaan doen is kijken naar: waar ben jij eigenlijk het grootste deel van je tijd? Wat zie je echt van je team? En wat mis je misschien, juist doordat je zo veel individueel met de medewerkers praat? Dat is soms confronterend. Maar meestal ook een opluchting. Want leiderschap hoeft niet zwaarder maar wel anders. Minder in gesprek en meer in contact dus. Meer aanwezig in het team en zien wat er gebeurt. Benoemen wat opvalt.
Wat kun je doen in plaats van al die bila’s?
Dat is vaak de volgende vraag die ik krijg. Het antwoord is natuurlijk niet: stop ermee en succes. Het vraagt iets anders van je leiderschap. Wat ik managers vaak adviseer is om vaker het team in te gaan. Niet om te controleren, maar om te zien wat er gebeurt. Sluit aan bij overleggen, kijk naar interactie en benoem wat je ziet. Maak van individuele vragen teamvragen. Veel wat in bila’s besproken wordt, hoort eigenlijk thuis in het team. Haal het daar terug.
Werk met inloopmomenten in plaats van vaste bila’s. Plan momenten waarop mensen kunnen aanhaken. Met duidelijke kaders: het gaat over jezelf of het is positief over een ander. Je zult merken dat veel gesprekken vanzelf wegvallen en wat overblijft, echt is.
Creëer gezamenlijke reflectie. Plan momenten met het team waarin je samen kijkt: wat gaat goed, wat schuurt, wat hebben we van elkaar nodig? Zo voorkom je dat alles via jou blijft lopen. En stel in de (ik hoop) wekelijkse reflectie op jezelf één simpele vraag: Waar heb ik deze week echt geobserveerd in plaats van alleen geluisterd?
Minder bila’s betekent niet minder aandacht, maar andere aandacht. En daar zit jouw impact als leider.
